یکی از مساله های اساسی و پیچیده فلسفه علم تاریخ، عینیت تاریخی است.اصل و مساله عینیت یکی از مساله های مهم در فلسفه علم هست ودر تمامی علوم طبیعی،تجربی و انسانی -اجتماعی مطرح می باشد.
#عینی_گرایی_تاریخی در فلسفه علم تاریخ در مقابل #نسبی_گرایی_تاریخی قراردارد.عینی گرایان تاریخی ،کشف و تحلیل واقع تاریخی را دقیقا آن گونه که اتفاق افتاده است، ممکن می دانند.اما نسبی گرایان تاریخی، کشف و تحلیل واقع تاریخی را آن گونه که اتفاق افتاده، ممکن نمی دانند.
پارادایم هایی همچون #اثبات_گرایی و #انتقاد_گرایی اصل عینیت تاریخی و تحقق آن در مطالعات تاریخی را ممکن و عملی می دانند.اما پارادایم #تفسیرگرایی اصل نسبی گرایی تاریخی را در مطالعات تاریخی جاری می داند.
اکثر پارادایم های علم دینی از جمله #الگوی_حکمی_اجتهادی_علم_دینی_و #مدل_پاد(پارادایم اجتهادی دانش های دینی)اعتقاد به جریان عینی گرایی در علوم و علم تاریخ دارند.
سه رویکرد در عینیت تاریخی در ادبیات مباحث فلسفه علم تاریخ وجود دارد:
رویکرد اول: عینیت تاریخی به معنی کشف و تحلیل کامل واقع تاریخی که به نظریه تطابق معروف هست؛
رویکرد دوم: قابل تصدیق پذیری و قابل اثبات پذیری واقع تاریخی چه از حیث توصیف تاریخی و چه از حیث تحلیل تاریخی؛
رویکرد سوم: واقع تاریخی(چه توصیف تاریخی و چه تحلیل تاریخی) مورد پذیرش همگانی جامعه علمی قرار گیرد؛
معنی و چیستی عینیت تاریخی در سنخ مطالعات تاریخی:
عینیت تاریخی درتاریخ: عینیت تاریخی در تاریخ به معنی کشف واقع تاریخی آنگونه که درجهان تاریخی اتفاق می افتد؛
عینیت تاریخی در علم تاریخ: عینیت تاریخی در علم تاریخ به معنی کشف توصیف تاریخی و تحلیل تاریخی مطابق عالم واقع؛
عینیت تاریخی در فلسفه نظری تاریخ: در فلسفه نظری تاریخ، عینیت به معنی کشف و تحلیل قانون تاریخی در جهان تاریخی دقیقا آنگونه که قانون تاریخی وجود دارد؛
عینیت تاریخی در فلسفه علم تاریخ: در فلسفه علم تاریخ، عینیت تاریخی به عنوان یک مساله معرفت درجه دوم مورد کنکاش و تحلیل فلسفی قرار می گیرد؛
موانع عینیت تاریخی در مطالعات تاریخی:
الف)#موانع_معرفت_شناختی عینیت تاریخی در مطالعات تاریخی؛
ب)#موانع_روش_شناختی عینیت تاریخی در مطالعات تاریخی؛
ج)#موانع_ارزش_شناختی عینیت تاریخی در مطالعات تاریخی؛
عدم ارتفاع هریک از موانع سه گانه فوق، تحقق #عینیت_تاریخی را در مطالعات تاریخی با چالش مواجه می کند. #پرونده_فلسفه_علم_تاریخ #۳۰
eitaa.com/mir_mohammadi5050
sapp.ir/d.mir.mohammadi50